Artykuł po angielsku :
http://denisefenzi.com/2011/11/25/talent-and-puppies/
Tłumaczenie większego fragmentu tekstu (na własny pożytek skrócony). Nie wyrażam zgody na jego kopiowanie. Nie jest to tłumaczenie dosłowne.
Talent and puppies -
"sleepy puppy"
Talent jest
wrodzony.
U psów zwiększamy szanse posiadania talentu przez selektywną
hodowle. Jeśli dwa psy pokazały talent do danej umiejętności, wtedy jest
większa szansa, że i ich potomstwo będzie go wykazywać. Nie ma na to gwarancji,
ale na pewno zwiększa to prawdopodobieństwo.
W jakim wieku pokaże się talent? Jak wpłynąć na psa by
zachęcić go do rozwijania talentu lub go stłumić?
Duża ilość psich trenerów oczekuje, że talent ujawni się w
szczeniaku zaraz po wzięciu go do domu. Jeśli trener miał wcześniej psy, które
pokazały swoje talenty bardzo wcześnie, wtedy jego wymagania będą znacznie
wyższe.
W IPO (Schutzhund) mówimy o "sleepy puppy" - tak opisywane jest szczenię, które powoli
dojrzewa; długo nie pokazuje, ukrywa w sobie odpowiedni talent wymagany do
uprawiania tego sportu. Ale mają one sposób na pobudzenie go, jeśli jest w ich
genach. Branie takiego szczeniaka to jakby gra w hazard, zakład o to, czy
szczeniak ma to coś, czy nie. Jednak wiele osób woli mieć pewność. Spójrzmy
prawdzie w oczy - pobudzenie w szczeniaku energii do pracy, którą inne w tym
wieku (nawet z jego miotu) już mają może być bardzo trudne.
Szybko dojrzewające psy, które wcześnie pokazują swoje
talenty, są wyżej cenione, gdyż takie szczeniaki są łatwiejsze w szkoleniu i
przyjemniej uczy się je, bo pozytywnie i z energią reagują na nasze wysiłki -
poza tym ich wrodzony talent wzmacnia nasze starania. "Sleepy
puppies" są szkolone gorzej, z oczywistych powodów - na treningach mamy
mniej możliwości do zachwycania się nad nimi i więcej do frustrowania się ich
zachowaniem. Brak pozytywnych opinii od ludzi o naszych ćwiczeniach i minimalne
tylko postępy, jakie mogą być uczynione to błędne koło. Szkolimy mniej -"osiągamy
" mniej - dajemy z siebie mniej. U moich studentów zauważyłam, że
"sleepy puppies" lepiej są szkolone i mają więcej energii z
początkującymi prowadzącymi. W
większości przypadków nawet nie wiedzą, że mają "sleepy puppy". Gdy
szczeniak zaczyna pokazywać ukryty dotychczas talent właściciele są zadowoleni
i dumni, a nie czują ulgę. Brak stresu i naciskania pozwala szczeniakowi
"rozwinąć skrzydła", "rozkwitnąć".
Wolno dojrzewające szczeniaki z doświadczonym prowadzącym
mogą być albo wytrenowane, albo staną
się koszmarem hodowcy. Ich właściciele są sfrustrowani, rozczarowani i maja
pretensje. Martwią się... chcą rekompensaty (?). Jeśli ta osoba długo szukała
miotu bardzo obiecującego - wspaniałych rodziców ze wspaniałym rodowodem,
problem będzie jeszcze gorszy.
Jako hodowca i trener znalazłam dla siebie obiecującego na
szybko dojrzewającego szczeniaka. Nie dlatego, że uważam iż jest lepszy, ale
dlatego, że widziałam co się dzieje z ambitnymi trenerami w których rozwijają
się wątpliwości. Rujnuje się ich relacje i stosunek w pracy z psami. Nie ma
gorszego połączenia niż ambitny trener z celami i "sleepy puppy" ze
swoimi wzlotami i upadkami. Jeśli twój szczeniak ma temperament i masz
uzasadnione podejrzenie, że może mieć uśpiony talent zapisany w genach, nie
poddawaj się! Nie naciskaj go, by jego talent szybciej się rozwijał. Nie staraj
się zbyt "zbudować drive (popęd)", zmuszanie go nie jest właściwe.
Jeśli staniesz się maniakiem w swoim wysiłku, by włączyć szczeniaka do zabawy,
stworzysz nadmierne ciśnienie, które spowoduje "wyłączenie się"
szczeniaka z Waszej relacji i chęć ucieczki, unikania cię. Nie trenuj go jak by
był w wojsku - pozwól mu się rozwijać, bawić z innymi psami, ganiać wiewiórki w
ogródku cały tydzień. Wtedy przypomnij
sobie wszystkie przeszkody, stojące Wam na drodze, wyciągnij problem na światło
dzienne i spróbuj jeszcze raz zainteresować szczeniaka treningiem. Jeśli twój
szczeniak nie jest gotowy do pracy z Tobą, spróbuj w inny sposób spędzać z nim
czas. Pokaż mu świat, ale spraw, byś zawsze był centrum zainteresowania, kiedy
to możliwe. Skup się na tym co jest słuszne w jego rozwoju, czyli socjalizacji.
Dawaj mu jedzenie na ręce ale nie zagłódź go! Jeśli jest to możliwe, trzymaj
szczeniaka przy sobie, nie zamkniętego w domu/klatce. Jeśli piesek lubi
zabawki, ale nie szarpie się, siądź z nim i niech je sam gryzie. Mów do niego, powiedz
mu jaki jest niezwykły. Przekonaj się o
tym sam. Ten szczeniak jest wspaniały, ale nie jest jeszcze gotowy pokazać tego
światu.
Odsuń od siebie interesy, cele. Jeśli twój pies skupia się
bardzo na innych psach, zabierz go od nich, ale nie izoluj. Jeśli uwielbia
biegać wokół ogrodzenia, zablokuj mu drogę. Gonić wiewiórki? Wychodź z nim na
smyczy. Intensywnie koncentruje się na środowisku? Spraw by nie mógł z nim
wchodzić w interakcje, zaoferuj coś w zamian.
.jpg)
